1.7131 16MnCr5 Sementasyon Çeliği ve Dişli Mili
1.7131 16MnCr5 Sementasyon Çeliği ve Dişli Mili
Demkop Metalurji olarak, güç aktarım organları üreten imalatçılara stoktan hemen teslim ettiğimiz en stratejik ürünlerden biri 1.7131'dir. Piyasada "7131" olarak da bilinen bu malzeme, fiyat/performans dengesiyle dişli çeliklerinin kralıdır.
Sementasyon (Karbürizasyon) Nedir ve Neden 1.7131?
Normalde bir çeliğin sertleşmesi için içinde en az %0.40 Karbon olması gerekir (Örn: Islah Çelikleri 4140). Ancak 1.7131'de sadece %0.16 Karbon vardır. Bu haliyle sertleşmez.
- Parça işlendikten sonra fırına atılır ve atmosferden yüzeyine karbon emdirilir. Böylece sadece kabuğu sertleşir.
- Sonuç: Dışı cam gibi sert (aşınmaz), içi yumuşak (darbeyi emer).
- Avantajı: Eğer bu parçayı komple sertleşen bir çelikten (Örn: Rulman çeliği) yapsaydınız, dişli dişleri ilk ani yükte (şokta) kökünden kırılabilirdi. 1.7131 ise darbeyi sönümler.
1.7131 (16MnCr5) ile Diğer Çeliklerin Karşılaştırması
Doğru "Dişli Çeliği"ni seçmek için şu kıyaslamalara göz atın:
- 1.7131 (16MnCr5) vs 1.6523 (8620): İkisi de en yaygın sementasyon çelikleridir.
- 1.7131: Mangan ve Krom içerir. Sertleşebilirliği (sertliğin derine inmesi) 8620'den biraz daha iyidir. Avrupa (DIN) normlarında standarttır.
- 1.6523 (8620): Nikel içerir. Çekirdek tokluğu 1.7131'den bir tık daha iyidir. Amerikan (AISI) normudur. Genellikle birbirinin yerine kullanılırlar, ancak büyük kesitlerde 1.7131, tokluk gerektiren küçük parçalarda 8620 tercih edilebilir.
- 1.7131 (16MnCr5) vs 1.5919 (15CrNi6): Eğer dişliniz çok büyükse (Örn: Kamyon şanzımanı veya Rüzgar türbini) ve üzerine binen yük çok fazlaysa, 1.7131'in çekirdek mukavemeti yetmeyebilir. Bu durumda Nikel alaşımlı 1.5919 (15CrNi6) veya 1.6587 (18CrNiMo7-6) kullanmalısınız. Nikel, çekirdeği çok daha güçlü kılar.
- 1.7131 vs 1.7225 (4140): 4140 bir Islah çeliğidir, sementasyon çeliği değildir. 4140'a indüksiyonla yüzey sertleştirme yapılabilir ama sementasyon kadar "basınçlı yüzey gerilimi" oluşturmaz. Çok ağır yük ve aşınma varsa 1.7131 (Sementasyon) daha iyidir. Orta yük ve şok varsa 4140 (Islah) daha pratiktir.
Kullanım ve İşleme İpuçları
- İşlenebilirlik: Kükürt oranı kontrollü (0.020-0.035%) malzemelerimizde talaşlı imalat çok rahattır.
- Kaynak: Düşük karbonlu olduğu için kaynak kabiliyeti iyidir. Ancak sementasyon işleminden önce kaynak yapılmalıdır. Sertleşmiş yüzeye kaynak yapılmaz (çatlar).
- Boyut Değişimi: Sementasyon işlemi uzun sürdüğü için (900°C'de saatlerce), parçada çarpılma olabilir. Dişli imalatında genellikle "Sementasyon -> Meneviş -> Taşlama" sırası izlenir.
Mekanik Değerler (Sementasyon Sonrası)
(Not: Bu değerler parça boyutuna ve sementasyon derinliğine göre değişir. Tipik Ø30mm test çubuğu verileridir.)
| Özellik | Değer | Birim | Koşul |
|---|---|---|---|
| Yüzey Sertliği | 59 - 63 | HRC | Sementasyon sonrası kabuk sertliği |
| Çekirdek Sertliği | 30 - 42 | HRC | Merkezin sertliği (Tok bölge) |
| Çekme Mukavemeti | 800 - 1100 | MPa | Çekirdek mukavemeti |
| Akma Mukavemeti | 600 - 850 | MPa | Çekirdek |
| Uzama (A5) | % 9 - 12 | - | Çekirdek sünekliği |
Kimyasal Değerler (Ağırlıkça %)
| C (Karbon) | Si (Silisyum) | Mn (Mangan) | P (Fosfor) | S (Kükürt) | Cr (Krom) |
|---|---|---|---|---|---|
| 0.14 - 0.19 | Max 0.40 | 1.00 - 1.30 | Max 0.025 | Max 0.035 | 0.80 - 1.10 |
Fiziksel Değerler
| Özellik | 20°C | 100°C | Birim |
|---|---|---|---|
| Yoğunluk | 7.85 | - | g/cm³ |
| Elastisite Modülü | 210 | 205 | kN/mm² |
| Isıl Genleşme | 11.1 | 12.0 | 10⁻⁶/K |
| Isıl İletkenlik | 41.0 | - | W/m.K (Isıyı iyi iletir) |
İmalatta İşleme Detayları
| İşlem | Öneri | Detay |
|---|---|---|
| Tornalama | Çok İyi | Ham halde (Normalizasyonlu) yumuşaktır, talaş iyi kırılır. |
| Azdırma (Dişli) | Mükemmel | Dişli çakıları ile seri imalata uygundur. |
| Taşlama | Orta | Sertleştirme sonrası diş profillerinin taşlanması gerekir. |
| Sementasyon | 880-980°C | Karbon potansiyeli kontrollü atmosferde yapılmalıdır. |
Kaynak Değerleri
| Parametre | Değer | Açıklama |
|---|---|---|
| Kaynaklanabilirlik | İyi | Düşük karbonlu olduğu için ön ısıtmasız kaynatılabilir (Sertleşme öncesi). |
| Yöntem | MAG / TIG | SG2 veya bazik elektrot kullanılabilir. |
| Uyarı | Sertlik Sonrası | Sementasyon yapılmış parçaya kaynak yapmayın, yüzey çatlar. |
Kullanım Alanları
| Sektör | Uygulama |
|---|---|
| Otomotiv | Şanzıman dişlileri, diferansiyel dişlileri, piston pimleri. |
| Makine | Redüktör dişlileri, sonsuz vidalar, kam milleri. |
| İş Makineleri | Burçlar, pimler, mafsallar (Aşınma direnci için). |
| Kalıp | Plastik kalıp setleri, kılavuz kolonları ve burçları. |
Isıl İşlem (Sementasyon) Değerleri
| İşlem | Sıcaklık (°C) | Ortam | Açıklama |
|---|---|---|---|
| Sementasyon | 880 - 980 | Gaz/Tuz/Toz | İstenen derinliğe göre süre belirlenir (Örn: 0.1mm/saat). |
| Ara Tavlama | 650 - 700 | Fırın | Tane irileşmesini gidermek için (Opsiyonel). |
| Sertleştirme | 780 - 820 | Yağ / Sıcak Banyo | Çekirdek ve yüzey sertleştirme (Tek veya Çift su verme). |
| Menevişleme | 150 - 200 | Hava | Gerilim giderme ve tokluk ayarı için (En az 1 saat). |
İletişim Bilgileri
+90 212 879 0521 - +90 542 236 0520 (gsm+whatsapp) - satis@demkop.com
Beylikdüzü OSB Mah. Birlik San. Sit. 3. Cad. No:65 Beylikdüzü / İstanbul - TÜRKİYE
Makine mühendisliğinde "Sementasyon" denildiğinde akla gelen ilk malzeme 1.7131 (16MnCr5)'tir. Bu çeliğin en büyük özelliği "İki Yüzlü" olmasıdır: Isıl işlemden sonra dış yüzeyi elmas kadar sert (60-62 HRC) olurken, iç merkezi (çekirdek) kırılmayacak kadar esnek ve tok (30-40 HRC) kalır.
Bu kombinasyon, onu birbirine çarpan ve yük taşıyan parçalar için (özellikle dişliler) mükemmel kılar. Düşük karbon içeriği (%0.16 C) sayesinde ham haldeyken işlemesi çok kolaydır; torna ve azdırma tezgahlarında peynir gibi işlenir. İşlendikten sonra karbon takviyesi (Sementasyon) yapılarak sertleştirilir. Otomotiv şanzımanlarından endüstriyel redüktörlere, piston pimlerinden kam millerine kadar "Aşınmaya dayanması ama darbede kırılmaması gereken" her parçada kullanılır.
Dişli ve mil imalatının standardı 1.7131 (16MnCr5) Sementasyon Çeliği. Yüzey sertliği yüksek, çekirdeği mukavemetli dişli taslağı, dolu mil ve lama fiyatları.
Fiyat Bilgilendirmesi
Demir-çelik piyasasındaki anlık kur değişimleri ve talep edilen tonaja (toptan/perakende) göre fiyatlarımız güncellenmektedir. Size özel iskontolu net fiyat için lütfen aşağıdaki listeden istediğiniz ölçüyü seçip "Fiyat Sor" butonunu kullanınız.
